ከማዕበሉ ባሻገር…

እንደሚታየው፥ ሁላችንም በፍስሀ እና በእርካታ፣ በስሜት ማዕበሉ ላይ ጡዝ ፍንጥዝ እያልን ያለበት ሁኔታ ነው ያለው። ይኽን ያሳየን አምላክ ክብር ምስጋና ይግባው!
 
ሚዲያዎቹም፣ አክቲቪስቶቹም፣ ፖለቲከኞቹም፣ ጋዜጠኞቹም… ሁሉም በአንድ ዓይነት አጀንዳ ተወስዶ፣ በአንድ ዓይነት ግብር ተጠምዶ …ደፈር ብሎ የህግ የበላይነት ይከበር የሚል እና ስለፍትህ የሚጮኽ፤ ስሜታችንን ደርዝ በማስያዝ፥ ለነገ የጋራ ጉዳዮች እንድንዘጋጅ አቅጣጫ የሚጠቁም፤ የንግግር ባህላችን እንዲሻሻል የተለያዩ ዝግጅቶችን የሚያቀርብ፤
 
ቢያንስ ፍቅርን እና አንድነትን በሚያደረጅ መልኩ፥ ድሮ እነ ሂሩት መንግስቴ በ”ከሴቶች አድማስ” በ”ከያቅጣጫው” ዓይነት ፕሮግራሞች ዙሪያ ገባውን ያስቃኙን እንደነበረው፣ የገጠር እና የከተማ ማሕበረ – ባህላዊውን መስተጋብር፣ እና የጋራ እሴቶቻችንን ዓይነት እንኳን በማሳየት፥ የእርስበርስ ትስስራችንን በማውሳት፣ ለውጡን የሚያቀላጥፉ ተግባራትን የሚያደርግ ጠፍቶ፥ ሁላችንም በውዳሴ ላይ የማተኮራችንን ምክንያት ሳሰላስል እኒህን 3 ምክንያት መስለው ታዩኝ።
 
1) አጀንዳውን ሁሉ ኮካዎች ያረክሱታል!
 
በተወሰነ መልኩ ከውዳሴ መስመር ወጣ ተብሎ የሚሰጥ አስተያየት፣ ለሕወሃት ኮካዎች የሰርግና ምላሽ ያህል የሚያስቦርቅ መሆኑን ታዝበናል። በዚህም የተነሳ ምንም ዓይነት አጀንዳ ቢነሳ፣ ምንም ዓይነት ነቀፋ እና ትችት ቢከናወን ‘ይደሰታሉና’፣ ብሎ የመፍራት ነገር አለ። ለዚህ አስተዋጽኦ የሚያደርገው፥ የለውጥ ፈላጊው ወገን መካከል፥ አንዳንዶች ከሌሎቻችን የተሻልን አገር ወዳድ፣ አጋዥ፣ ሰላም እና ለውጥ ፈላጊ መስለን በመታየታችን በምናሳየው የተሟጋችነት እና አፋችሁን ዝጉ ባይነት መታገላችን ነው። ፍሬ ሀሳቡ ቀርቶ፣ ብሽሽቁ ላይ እናተኩራለን።
 
ሆኖም ግን፥ ማገዝ ፈርጀ ብዙ ነውና፣ የተሰራውን በማድነቅ ከመደሰት እኩል (ወይም በላቀ ሁኔታ) ለተራማጅ መንግስት፥ ነቀፋ ትልቅ እገዛ ያደርጋል።
 
2) አሁን ከጊዜው ጋር የሚዜመውን ካላዜምኩ፣ የሚጣጣለውን ካላጣጣልኩ፥ ኋላ ተከታይ/አድማጭ/ተመልካች ባጣስ የሚል ነገር ሊኖርም ይችላል!
 
ሲሆን፥ ማህበራዊውንም ሆነ መደበኛውን ሚዲያ ተከታታዮች ከምንቃኘው ይልቅ፣ ሚዲያው የሕብረተሰቡን ስሜት በመቃኘት ረገድ ሚና መጫወት ይጠበቅበታል። አሁን እየሆነ ያለው ግን በተገላቢጦሽ ነው። ከሕዝብ ጋር ለመቆም፤ ሰው ስለሚከፋ በሚል፣ በይፋም ባይሆን ውስጥ ውስጡን ማባበል/ማስመሰል/መመሳሰል አለ። ይህም በተለይ የኢመደበኛው ሚዲያ መሰረት አድማጭ/ተመልካቹ ስለሆነ ነው። በዚህ የተነሳ፣ ደፈር ብሎ ሀሳቡን የመግለጽ ነጻነቱን ለመጠቀም የሚሞክረውን ሳይቀር በማሸማቀቅ የምንጫወተው አሉታዊ ሚና አለ። ስድብ አስታጥቆ በብሎክ የሚያሰናብተውም ብዙ ነው።
 
ይህ ደግሞ ጭራሽ የለውጡን ጽንሰ ሀሳብም የሳተ ነው!
 
3) ፍቅራችን እና ፈንጠዝያችን መሰረት ያደረገው፥ ምሬትና ጥላቻን እንጂ፣ እውነተኛ የለውጥ ፍላጎትን አይመስልም! ስለዚህም፥ ስለምንነቅለው እንጂ ስለምንተክለው ነገር ቸልተኞች ነን።
 
ይህንን ለማለት ያስደፈረኝ፥ ገና ካሁኑ የሰለቹን ነገሮች በዝተው በማየቴ ነው። ገና ካሁኑ ትናንት ከሕዝብ ጋር ሆነው ድምጻቸውን በማሰማታቸው ክብርና ተቀባይነትን ያተረፉትን ሀጫሉን እና ቴዲን በራሳችን የልብ ምት መዝነን “ዐይናችሁ ለአፈር” ለማለት በመውተርተራችንም ፍንትው ብሎ ይታያል። አምባገነኑን ኢሳያስን ባቆላመጥንበት ዕለት እና መድረክ ላይ መሆኑ ደግሞ ይበልጥ ያስገምተናል። እንደሚነዳ ፍሪዳ ለዛሬው የስሜት ነውጥ መስዋዕት ልናደርጋቸው ስንንጋጋ ፍጹም ቅሬታም ያለብን አይመስል። ስንደመር ለመቀነስ የምንሯሯጠው ነገር ብዙ ነው።
 
ይህችን አንጻራዊ ሰላም እና ነጻነት ለማግኘት የፈሰሰውን ደም፣ የጠፋውን ሕይወት፣ የተዘጋውን ልሳን፣ የተሰደደውን ሕብረተሰብ፣ የጎደለውን አካል፣ የጨለመበትን ሕይወት፣ የወረደውን እንባ በማጣጣል ውስጥ ብዙ ርቀት መጓዝ እንደምንችል እንጃ።
 
ባለፈው “ቀሪ የፖለቲካ እስረኞችም ይፈቱ” ሲባል፥ “ኸረ ባካችሁ ዘንድሮም እስረኛ ይፈታ ፖለቲካ ላይ ናችሁ። ተደመሩ” የሚሉ አፍላ ካድሬዎች አይተን በግነናል። ሶማሌ ክልል ውስጥ ሕዝብ ሲያልቅ፣ ጌዲኦ ተፈናቅሎ ሲያልቅ፣ ሀዋሳ እርሰበርስ ተባልቶ ሲያልቅ፥ ካፉ ቃል ሳይወጣ በፌሽታ ውስጥ የነበረ “ቂሊንጦ እስረኞቹ አመጹ” ሲባል፣ “ለምን እርምጃ አይወሰድም” ሲል ታዝበናል። ሰው በላው አብዲ ኢሌ ጌታቸውን አማው ብለን “ጀግና” ሲባል ሰምተን “ቦ ጊዜ ለኩሉ” ብለን ተገርመናል።
 
(የሆኑት ነገሮች ሌላ ጊዜ ቢሆን ኖሮ ፕሮፋይል ምስል የሚያስቀይሩ፣ ዘመቻ የሚያስደርጉ ነበሩ። ጠቅላይ ሚኒስትሩም ትናንት ያስተላለፉትን የማረጋጋት ተግባር፥ ቀደም ብለው በማድረግ በመካከል የጠፉት ሕይወቶች የመትረፍ እድል ነበራቸው) የኢትዮ ኤርትራ ሰላም ወሬ እንኳን ገና ካሁኑ የሰለቸው አለ።
 
ቸልተኝነታችን ዋዛ ቢመስልም፣ ውሎ አድሮ ስር ከሰደደ አሳሳቢ ነውና እስኪ ሀሳብ እንጨዋወትበት!
 
ሰላም!

የልጅነት ሌቦች ሲያዙ…

የቂም ጅማታቸው፣ ስለተበጠሰ
ፍቅርና ናፍቆት አየር ላይ ነገሰ፤
ይኸው መልኳ መልኬ፥ የእናቷ የእናቴ፣
በጅል ጥል ተነጥቆ የሄደው ከፊቴ…
ያ የልጅ እውነቴ፣ ያ ጣፋጭ እውቀቴ
 
ክፉ ደጉን ሳላይ የወጋኝ ጨርሶ፣
በወተት ጥርስ ሳልጠግብ ወተት ያስለቀሰኝ
ወተት ሳላጣጥም የተጋትኩት ኮሶ፥
ይኸው ስጋ ለብሶ፣ ይኸው ስስት ጎርሶ።
36856417_1975566429121274_3222020242813222912_n
 
“ዝሆኖች ተጣልተው የሰበሩት ድልድይ” እነሆ ይፋዊ ጥገና ተደረገለት። ግሩም ድንቅ ነው! “ውጡ ውጡ” ተብለው ተዋክበው ከየከተማው ሲባረሩ ምስክሮች ነበርን። ልጅነታችን አብሮ ተሰዷል። ተዘርፈናል። እነሱ ለያዩን እንጂ፣ ሕዝቡ ልቡ አንድ ላይ ነበር። ድንበር ላይ ያለውን የታዘቡ ሰዎች ያካፈሉንን ታሪክ ማስታወስ ይበቃል። ወይ ደግሞ በሰው አገር ላይ ስንገናኝ የሚሰማን የቤተሰብነት ስሜት ዋቢ ነው።
 
“ከኽከሊት/ኸከሌ የገዛሁት” እየተባለ እንደታሪክ የሚወሩላቸው የኤርትራውያን ወገኖች ቁስ እኛ ጋር አለ/ነበር። እንዲሁ አስመራም ከእኛ የገዟቸው አይጠፉም። ጠረናቸውን በተቀባብለን ነበር። ይህችን ግጥም 2ኛው መጽሐፌ ውስጥ አካትቻት ነበር።
 
የልጅነት ሌባ
————
ገና ክንፏ ሳይጠነክር፣ የልጅነት ጫጩት ወፌ፣
“ቆመች፣ ሄደች” ሳልላት፣ ሳትነሳ ከበራፌ፣
በወጉ ሳትወጠወጥ፥ የፈጨናት ቀይ ሸክላ፣
የቅጠል እንጀራችንም ዐይኗ ሠምሮ ሳትበላ፣
ከምጣዱ ሳናወጣት፥ ያ’ፈር ጥቢኛችን በስላ፣
ቆጥረን ሳንከፋፈል፥ የወረቀት ብር ጠገራ፣
የቤት ወጪ ሳንሰጣጥ፣ ሒሳቡንም ሳንሠራ፤
 
ባባት ወግ – ሙክት ሰንጋውን፣
በናት ወግ – ጠጅ ጠላውን፣
ሳናሰማምር ሳናደርስ፣
ዳሱን ሳንጥል፣ ሳናፈርስ፤
 
ሳር፣ ቀጤማውን ጎዝጉዘን፣ ዕጣን ሰንደሉን ሳናጨስ፣
ሻይ፣ ቡናውን ሳናፈላ፥ በቆርኪ ቀድተን ሳናደርስ፣
እናት አባት፥ ተከፋፍለን፣
ባልና ሚስት ተደላድለን፣
ሌባ ፖሊስ፣ አሽከር ንጉሥ፣ ተመዳድበን ሳንጨርስ፣
ሽለላ ፉከራው ሳይደርስ፣ ‘ዘራፍ’ ብለን ሳንተኩስ፣
ከደስታችን ማማ ደርሰን፥ እቃቃችንን ሳናፈርስ፣
እንባ፣ ማሽላችን ‘ረግፎ፣ ዳቧችንን ሳንቆርስ፤
 
ነፃነቴን ቀምተኸኝ. . .
ነገር ዓለሜን ነጥቀኸኝ. . .
ሠርክ እጓዛለሁ በሐሳቤ፥
ደፍሬ መንገድ አልጀምር፣ እሟገታለሁ ከቀልቤ፣
ማጣት ማግኘቴን ሳላስብ፣ እኳትናለሁ በልቤ፤
 
ከራሴ ጋራ ስዶልት፣ በልሂድ ልቅር ሳቅማማ፣
እንኳንስ የኔን ወፍና፣ ጅብ ማልመድህን ስሰማ፣
 
ሳዝን እንዳልሞት ፈርቼ፥ ወፌ ከሌላ ለምዳ፣
ባጣትስ ብዬ ሰግቼ፥ ወፌ ከሌላ ሄዳ፣
ከኹለት ያጣ ጎመን ሆኖ፣ ድኩም ልቤ እንዳይጎዳ፣
በእንግድነቴ እንዳላዝን፣ ከሰው ቦታ ሆኜ ባዳ፥
 
መንገድህን እፈራለሁ. . .
በተስፋ ጭላንጭል ብርሃን፣ ነፃነቴን አልማለሁ።
 
ሐሳብ ካ’ሳቤ ሲማታ፣
ልቤ ሲነድድ በትዝታ. . .
ላ’መል ‘ጮሃለሁ ጧት ማታ፤
“የማያውቁት አገር፣ ድሮም አይናፍቅም፣
አርፌ ልጠብቅ፣ አልሂድበት የትም።
‘በነጠላ ጫማ፣ በእኔ አረማመድ፣
እንዴት ይዘለቃል የአስመራ መንገድ?’
 
የገባም ላይወጣ፣ የወጣም ላይገባ
__ኹሉም ቀረ ታስሮ፣
በርና መስኮቱ በጅል ጠብ ተሰብሮ።”
 
/ዮሐንስ ሞላ (2008) “የብርሃን ሰበዞች” ገጽ 104/
 
ዛሬ ይህንን ለመመስከር መብቃታችን፣ እንደያኔው እድለቢስነታችን ሁሉ እድለኛ ያሰኘናል። ሆኖም ግን ጉያችን ውስጥ፣ እርስበርስ ያለን ፍቅር እና አንድነት በዘራፊዎች እንዳንነጠቅ፣ በጥላቻ እንዳይሸረሸርና፣ ኋላ ለመመለስ ዘፈንና ግጥም ከምንደረድር በፊት እንንከባከበው።
 
“ነበር ለካ እንዲህ ቅርብ ነበር” 🤔
 

3 ወሩ እና አብዮት ጥበቃው…

ዋዜማው፥ በጠቅላዩ ፍቅር በጨበጣ የተነደፉ ሰዎች አላስ ሆኑብን። መተንፈሻው፣ መላወሻው ቸገረን። ከምንግዜውም በላይ ሀሳብን የመግለጽ መብት እና ነጻነት አደጋ ውስጥ እንደወደቁ ተሰማን። ነገሩን ይበልጥ አስደንጋጭ ያደረገው፥ አፋችንን ለመዝጋት ላይ ታች የሚሉት የገዛ ወዳጆቻችን እና፣ ትናንት በክፉም በደግም አብረን የጮኽን መሆናቸው ነው። የመታፈንን ህመም ያውቁታል፣ ዝም የማለትን እዳ ይረዱታል… የምንላቸው መሆናቸው ነው።
 
“ኀዘንሽ ቅጥ አጣ
ከቤትሽ አልወጣ፤
ገደለው ባልሽ፤
የሞተው ወንድምሽ!”
ዓይነት ሆነ።
 
ኮካው ማረኝ ማረኝ
ኮካው ማረኝ ማረኝ
የዘንድሮስ ካድሬ ጭራሽ አላማረኝ
ብለን ለመጫወት እና ነገሩን ለማዋዛት ሞከርን።
 
ሰውዬው አፈወርቅ ጮሌ ነው። ይናገራል፣ ይናገራል… እንደ ጥዑም ምላሰኛ አፍቃሪ፥ አታላይ የሚባል ዓይነት ነው። ምነው ሲያወራ ውሎ፣ ሲያወራ ቢያድር ያሰኛል። ቢፈልግ ከጸሀይ ጋር ይነጋገራል፤ ቢፈልግ ጨረቃን ለቅሞ ቤታችን ያሳድራታል። አንጀታችንን ቅርጥፍጥፍ አድርጎ በላው፤ በተስፋ ተሞላን፤ ደስም አለን። በየምኩራቡ ተጸለየለት (አሁንም ቢሆን የአገር ጠላት ካልሆነ በቀር፥ የማይጸልይለት፣ መልካም የማይመኝለት የለም) በተለይ ለአመታት በነገር ከመቁሰላችን አንጻር፣ በንግግር አለመደሰት እንዴት እንችላለን?
 
ቀድመው ቀብድ ፍቅር አስይዘው ያቀነቀኑለት በኩራት ሆነው፣ ስጋት እና ጥርጣሬ ያደረብንም ከነጥርጣሬያችንም ቢሆን ማረጋጋቱን ወደነዋል። ‘ወሬው ወደተግባር ይለወጥ፣ ተቋማዊ ይሁን’ ስንል፥ እኛ ጊዜ የመስጠትና የመንጠቅ አቅም ያለን ይመስል፥ ግማሹ “ጊዜ ስጡት” ይላል። ግማሹ “ፖለቲካ ስለማታውቁ ነው” ይላል። ግማሹ ዝም ብሎ “እሽሽ” ይላል። ቀድመው ስም በመስጠት ማሸማቀቅ ተያዘ።
 
አገሩ ከደረ፣
መንደሩ ከደረ
አበል መክፈል ቀረ
አልን።
 
ፓርላማ ላይ ቀርቦ የፓርቲውን አሸባሪነት ያመነ ጊዜ፥ ሁላችንም ቁስላችን ታኮልናልና እጅ ሰጠን። እንዳንጠላው ሆነን ወደድነው። (ሲፈጥረን ፈርዶብን፥ የምንደነቅበት እና የምንጠይቀው አናጣም መቼስ። “እንዲህ ዓይነት ልብ እያለው፣ እንዴት ሲረገጥ እና ሲሾም ኖረ?” ብለን ጠየቅን። “ግን እንኳን ችሎ ኖረና፣ ይህን ቀን አየን” ብለን ተደስትን።)
 
ካድሬነቱን እንደርስት የሚቆጥሩትም ኖሩና፥ ቀድመው ባልከደሩት ላይ ሙድ መያዝ ያማራቸው ሁላ ነበሩ። ለነገሩ የእኛ ሰው ጸባይ አስቸጋሪ ነው። ጠዋት ቀድሞ ስለተነሳ እና ማታ አርፍዶ ቤቱ ስለገባ፥ ጸሐይና ጨረቃ የተሻለ ዘመዶቹ የሚመስሉት ደነዝ ሁሉ አለ። ከእነዚህም ጋር ነው የምንደመረው።
 
“ከጎኔ ቁሙ! አብዮቱን አጣብቁኝ! አግዙኝ! ተደመሩ” ብሎ ነዳን… ተደምረን ተነዳን። ሆ ብለን ወጣን! “እንኳን ዘንቦብሽ፣ እንዲሁም ጤዛ ነሽ” አፍላ ካድሬዎቹ ሰበኩን፥ ሁሉም አብዮት ጠባቂ ሆነ። “በህልሜ ነው በእውኔ” አልን። ህልምም ከሆነ ምነው ከዚህ ህልም ዘላለም ባልነቃን ብለን ተመኘን።
 
ቦንቡ ሲፈነዳ፣ እንቡጡ ፍቅራችንም አብሮ ፈነዳ። “ባሌን ጎዳሁ ብላ” አለች አሉ። ጭራሽ ፍቅር በፍቅር አደረጉት። አዲስ አበባ አበባ ሆነ። እንዳዲስ አማረበት። “ከሱ ያስቀድመኝ” አልን። “አብይ ድረስ” ብለን ማልን። ጠላትም ደስ እንዳይለው፣ ሁሉም ሰው ከአብይ ጋር ነኝ አለ። እኛም ፈንጥዘን ሁለት ሽንጣም ግጥሞች አዋጣን። ለሰፊው ሕዝብ ጥቅም ስንል፥ “ከ60 ክፍል በላይ የጫርናት ባይገርምሽ መዝጊያም ይሁን” አልን። “ተመስገን የሰራዊት ጌታ! ስራህ ግሩም ድንቅ ነው!” አልን። አሁንም በዚያው ስሜት ነን! በ3 ወር ውስጥ የተመለከትነው ተአምር ነው!
 
(በበኩሌ፣ በመንግስት ደረጃ አንድ ሰው ብቻውን ቆሞ ሲታይ ደስ አይለኝም። አምባገነን ከማድረግ ግብ የዘለለ ጥቅም አለው ብዬም አላስብም። ስንንሰፈሰፍለት፣ ውሎ አድሮ ስዩመ እግዚአብሔር ነኝ ቢል ይፈረድበታል? ያኔ እኔ ነኝ ጠበቃ/ተሟጋች የምሆንለት!
 
በአመራር ደረጃ አንድ ሰው ብቻ ሲታይ፥ ለጠላትም ከልብ አያስደነግጥም፤ ለወዳጅም አያስተማምንም። እሱ አንድ ነገር ቢሆንስ? ብሎ መሳቀቅ አለ። በርከት ብለው ስለቡድን፣ ስለግብረ ሀይል ቢያወሩ ግን፥ ሕዝብ ነገሩን የአንድ ሰው ህልውና ጉዳይ ብቻ አያደርገውም ነበር። አንድ ሰው ላይ የተንጠለጠለ ነገር ሁሌም ሰቀቀን ነው ትርፉ። መቼስ ማልጎደኒ? እሱ ደሞ ለጉድ ተመችቶታል!
 
የእናቱን ትንቢት የሚያምን ሰው መሆኑ ሲታሰብ ደግሞ የስጋቱን ዙር ያክረዋል። እናቱ ግን የንግስና ዘመኑን ዕድሜ ነግረውት ይሆን? እሱን ማወቅ ተስፋ ሊሆነን ይችላል። …ልጅ ሆነን፣ ኢሳያስ አፈወርቂ በሞተር ሳይክል ሄዱ፣ ከሕዝብ ጋር ፓስቲ ጠብሰው በሉ፣ አጋጭተው ጨበሱ፣ ከአብሯደጋቸው ጓዳቸው ጋ አንጓ በድንጋይ ፈንክተው ጋጡ ዓይነት ወሬዎችን ስንሰማ፣ አፋችንን ከፍተን በቅናት እናርር የነበረው ሁሉ አሁን ትዝ አለኝ።)
 
ያም ሆነ ይህ፥ ሰዉ በደቦ ሆ ብሎ ወጣ። ካናቴራው ተለበሰ፣ ተጮኸ፣ ባንዲራው በየቀለሙ ወጣ! አይናችን እያየ ጠላት አይኑ ደም ለበሰ። አብዮት ጥበቃው ተጠናክሮ ቀጠለ! እሱም በመናገር ላይ ነው።
 
በድግሱ ማግስት፥ ሁላችንም አብዮት ጠባቂዎች ነን እንዳላልን፣ የተሻልን የቅርብ አብዮት ጠባቂዎች ነን የሚሉ ከእግር እግር እየተከተሉ አላናግር አሉን። መንግስት ሲባል፥ “አብይን አትናገሩት” ይላሉ። የህግ የበላይነት ሲባል፥ “አብይን ለቀቅ” ይላሉ። ህዝብ አለቀ ሲባል፤ “የወያኔ መጠቀሚያ አትሁኑ” ይላሉ። ይህቺ ናት ጨዋታ! ይህቺ ናት አብዮት ጥበቃ!
 
“ከጌዲኦ ከ8 መቶ ሺ ሰው በላይ ተፈናቀለ” ሲባል፥ የአብይ ስም ምን እንደሚሰራ አላውቅም። “አብይን አትተቹ፤ ጊዜ ስጡት” ይሉናል። “ከጎኑ ቁሙ” ይሉናል። ከዚህ በላይ ከጎን መቆም አለ? (ነገሩ እናንተ እና እኛ መባሉም ያበግናል) እንግዲህ እግዜርም ሰይጣንም እንደሚያውቁት፣ አብይን ሁላችንም ልብ ውስጥ ጉዝጉዝ ብሎ ገብቷል። እንወደዋለን።
 
(በበኩሌ፥ ፓርላማ ላይ በሀቅ ወቅት (moment of truth) በተናገረው ንግግሩ ብቻ፣ ከእንግዲህ ምንም ቢያደርግ በማይነቃነቅ መልኩ ልቤ ውስጥ ቦታ አግኝቷል። “እስካሁን ምን ነክቶት፣ እንዴት ችሎ ነበር ከነሱ ጋር የቆየው?” እንዳልኩ ሁሉ፣ “ምን ነካውና እንዲህ ሆነ” እል ይሆናል እንጂ በፍጹም አልረሳውም።)
 
አብይን መውደድ ግን እውነትን እንዲጋርድብኝ አልፈልግም። አብይን መውደድ፣ ረዳት አጥቶ በክረምት ከቤቱ የተፈናቀለን ሰው ለቅሶ ባላየ/ባልሰማ ማለፍ አልፈልግም። ገና ለገና አብዮት አይጠበቅም ብዬ ሕዝብ ላይ መጨከን አይሆንልኝም። ለአብዮት ጥበቃ የሚደረጉ ነገሮች ጎጂነትንም በታሪክ የማውቀው ነውና፣ በአብዮት ጥበቃ ስም፣ ህሊናዬን ማቁሰል አልፈልግም። ሁላችንም ቆም ብለን ማሰብ ያለብን ጉዳይ ነው።
 
ኢህአዴግ ከአእምሮ በላይ በሆነ መልኩ፣ በማይታመን ሁኔታ፣ በአረመኔነት ግብሩ የተጫወተባቸው ሰዎች ሰቆቃ በገዛ በኢህአዴግ ቲቪ ነው የሚቀርበውና የምናየው። ተሳታፊዎቹ በተናጥል፣ ድርጅቱ እንደአሸባሪ ድርጅትነቱ መጠየቅም አለበት። ጭራሽ ይህን ሁሉ በደል አድርሰውባቸው፣ በመንግስት ይቅርባይነት/ምህረት ነው የተፈታችሁት ሲባል ያበሽቃል።
 
ትናትንና “ኸከሌ ታሰረ” ሲባል “አርፈው አይቀመጡም ነበር፤ ሳይነካኩማ አይሆንም” ያልን፣ የመብት ጥሰቶችን ያዩ ሰዎች ሲያሰሙን “እንደዚህማ አይደረግም፤ ተጋነነ” ስንል የነበርን “አርፋችሁ ተቀመጡ። አትጻፉ” ያልን ሁሉ በራሳችን ፊት ልናፍር እና ንስሃ ልንገባ ይገባናል። ይህን የፈጸሙ፣ ያስፈጸሙ፣ አቅም እያላቸው ሲፈጸም አይተው ዝም ያሉ ሁሉ በይቅርታ ሊታለፉ ቀርቶ፣ በህግ ሊጠየቁ ይገባቸዋል።
 
እፈራለሁም፥ አብዮት ጠባቂነታችን እና የአብዮት ጥበቃው ፍላጎታችን፣ የዶ/ር አብይን መንግስት አምባገነንነት ገና በአፍላነት እንዳያደርገው።
 
የለውጥ ሳይሆን፣ የጭካኔ እና የፍርሃት ስርወ መንግስቱን (fear regime) አጠናክሮ የማስቀጠል ዓላማ ያለው ከሆነ፥ አብዮቱ ፍግም ይበል። ካልሆነ ደግሞ፣ በአስተያየቶች ይጠናከራል፣ ደካማ ጎኑን ፈትሾ ይበረታል እንጂ፣ በትችት እና በጥያቄ፣ በድረሱልኝ ጩኸት የተነሳ ምንም አይሆንም። በአስተያየት የሚበላሽ ከሆነ ግን፣ ችግሩ ከተፈጥሮው ነው እንጂ ከአስተያየቱ አይደለም!
 
እግዚአብሔር አገራችንን ይጠብቅ! ለመሪዎቹም ለተመሪዎቹም ልቡና ይስጠን!

ዋና ጠላቶቻችን ወዳጆቻችን ናቸው!

ወዳጆቻችን በፍቅር ስም ከነነውራችን፣ ከነጉድፎቻችን እንድንኖር ይፈርዱብናል። ሰው ግድ ሰጥቶትም ሆነ፣ በተፈጥሮው የመመልከት እና የመተቸት ዝንባሌ ኖሮት አስተያየት ሲሰጥ፣ “ቅናት፣ ጥላሸት፣ ምቀኝነት” የመሳሰሉ ኮተቶች ተጠቅመን ስም በመስጠት ዝም እንዲል እናሸማቅቀዋለን። “እሽ እሽ” እንላለን። ሁነኛ ወዳጆችን ሁሉ እናሳጣለን።
 
የወደድነው ሰው የተነቀፈ ስለመሰለን ብቻ ፍቅራችን ተንጣፎ ያልቅ፣ የዚያም ሰው የአገልግሎት ዘመን ያከትም እናስመስለዋለን። ‘ምናልባት ቢፈተን ይወድቃል’ የሚል የምንወደውን ሰው አቅም የመናቅ እና፣ ብቃቱን የማቃለል ቅድመ ስጋት ስለሚያድርብን፣ በተወዳጁ ሰው ዙሪያ የሚኖር የተለየ ንግግር ሁሉ የጠላት ድምጽ ይመስለናል። በዚህ ባህርያችን የተነሳም፣ ለምንወደው ሰው ውዳሴ እንኳን ተጽፎ ካልተረዳነው፣ አፋፍ ለማለት እና አትንኩት ለማለት እንሽቀዳደማለን።
 
በተለየ ዐይን ተመልክቶ አስተያየት የሚሰጠው ወይም የሚተቸው ሰው “ምን ቸገረኝ” ብሎ ነገር ዓለሙን ቢተወው፣ እኛ የምንወደው ሰው ስላልተተቸ ደስ ይለናል፤ ለጊዜው አሸንፊ መስለን እንረጋጋለን። ነገር ግን፥ የምንወደው ሰው ማግኘት ሲገባው ባሳጣነው ትችት የተነሳ፣ መገንባት የሚችለውን ያህል ላይገነባ፣ ወይም ባለበት ቁመና ጸንቶ ላይቆይ ይችላል። በአሳዛኝ ሁኔታ ግን፥ ወዳጆች በውድቀት ተባባሪነት ሲጠቀሱ እና ሲወቀሱ አይታይም። ልብ ብለን ካጤንነው፥ ከተኮፈሰ እኔነት (ego) ቀጥሎ፥ ዋና ጠላቶቻችን ወዳጆቻችን ናቸው።
 
ለምሳሌ፥ በጣም የተወደደን ሙዚቀኛ የሚተቹ ሰዎችን ገፍተን ጠላት እናደርጋቸዋለን። የትችታቸውን መሰረት መርምሮ ከመሟገት ይልቅ፣ በጠላትነት ኩታ ጠቅልለን ዳር ለማስያዝ እንጥራለን። በዚህም የተነሳ፣ የተወዳጁን ሙዚቀኛ ተሳትፎ በእኛ የኑሮ ክልል እና ማዕቀፍ ብቻ እንወስነዋለን። በዓለም መድረክ፣ በብዙ ቋንቋ ተናጋሪዎች ዘንድ ሳይቀር መታወቅ እና መወደድ የመቻሉን ነገር ከስር እናስቀርበታለን።
 
ከዚህ በላይ ጠላትነት ከወዴት ይመጣል?
ከጠላት ክፉስ የወዳጅ ጠላት፣
‘አትንኩት’ ብሎ፣
ያፈቀረ ሰው… ያገዘ መስሎ፥
ትጋት እድገትን የትም ‘ሚጥላት
ዕንደጠባቂ ከአዳኝ ‘ሚያስጥላት!
 
/ዮሐንስ ሞላ/